De gloed van het zonlicht komt je tegemoet als je voor het doek staat. Zover het oog kan kijken zie je de haast ontelbare scheepsmasten, met op de voorgrond een platbodem die goederen vervoert van Rotterdam naar Dordrecht.
En we zijn dichtbij de eindbestemming: wie goed kijkt, ziet achter dit maritieme tafereel de onmiskenbare toren van de Grote Kerk en contouren van de rest van de stad. Badend in het waterige zonlicht.
Het schilderij heeft voor het eerst in twintig jaar de Verenigde Staten verlaten, waar het al jaren hangt. Het is een bijzondere samenwerking tussen het Dordrechts Museum en het Yale Center for British Art. Sinds begin deze eeuw is er onderhandeld over een mogelijke expositie met werken van Turner. En nu is het zover.
“Uiteindelijk belden ze ons om te vertellen dat ze van mening zijn dat het schilderij naar de plek moest waar het ooit begon”, vertelt Femke Hameetman, artistiek directeur van het Dordrechts Museum.
Fan van Cuyp
William Turner (1775-1851) was namelijk fan van de Dordtse schilder Aelbert Cuyp. Wereldberoemd in zijn Verenigd Koninkrijk. Turner was vooral gefascineerd door de bijzondere lichtval in de schilderijen van Cuyp. Hij besloot dat hij net zo goed wilde worden als de Nederlandse grootmeesters die hij bewonderde en ging op reis om het spel van licht en water te onderzoeken.
“En geef hem eens ongelijk", zegt Hameetman. "Dordrecht heeft prachtig licht en natuurlijk ontzettend veel water.” De schilder bezocht de stad in 1817 en maakte daar verschillende schetsen in schetsboekjes, om deze vervolgens weer mee naar Engeland te nemen en in zijn atelier het werk met olieverf te schilderen.
“Ze hadden toen nog geen tubes verf, dus in een bootje verven ging niet. Hij moest het doen met de schetsen die hij onderweg had gemaakt”, vertelt Hameetman.
Voor het eerst in Nederland
Het schilderij heeft meer dan een eeuw in een landhuis in Noord-Londen gehangen, waarna het in 1966 is geschonken aan het Yale Center for British Art in New Haven (VS). Hoewel de schilder een Dordts stadsgezicht schilderde, met Grote Kerk en al, is het voor het eerst dat het schilderij op Nederlandse bodem hangt.
‘Water & Licht’
Het Dordrechts Museum creëerde rond 'De Dort' de tentoonstelling ‘Water & Licht’. Daarin staan drie kunstenaars centraal: Aelbert Cuyp (1620), William Turner (1775) en Nicky Assmann (1980).
“Deze drie kunstenaars geven elk een weergave van hun ‘moderne’ tijd en onderzoeken allemaal het spel tussen water en licht. Zij geven dus een mooie weergave van de manier waarop de wereld is veranderd”, vertelt de artistiek directeur. “We zijn echt heel trots!”.
Bekijk ook deze reportage op ons YouTube-kanaal.
